El Nino phát triển mạnh nên sang tháng 11 miền Bắc mới đón đợt rét đầu tiên, trong khi ít khả năng xuất hiện bão trên Biển Đông.
Đợt rét đậm đầu tiên diễn biến thế nào?
Theo nhận định của Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn quốc gia, trong giai đoạn từ tháng 11/2026 đến tháng 1/2027, hiện tượng El Nino có xác suất duy trì cường độ rất mạnh ở mức 96%. Tỷ lệ này tăng thêm 3% so với dự báo được đưa ra trong tháng trước, trong khi khả năng El Nino chỉ đạt cường độ mạnh còn khoảng 4%.
Dưới tác động của trạng thái khí hậu này, nền nhiệt trên cả nước được dự báo tiếp tục cao hơn mức trung bình nhiều năm. Riêng tháng 11/2026, nhiệt độ trung bình phổ biến cao hơn từ 1–2 độ C. Trong tháng 12/2026 và tháng 1/2027, mức chênh lệch dự kiến khoảng 0,5–1,5 độ C; riêng khu vực Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ có thể cao hơn từ 1–2 độ C.
Thực tế, nền nhiệt cao bất thường đã xuất hiện trong tháng 10 vừa qua. Theo số liệu của cơ quan khí tượng, nhiệt độ trung bình toàn quốc trong tháng này đạt 26,3 độ C, cao hơn trung bình nhiều năm 1,74 độ C và là mức cao nhất trong chuỗi quan trắc tháng 10 kể từ năm 1961. Đáng chú ý, khu vực Bắc Bộ có nhiệt độ trung bình cao hơn mức thông thường từ 2–3 độ C.
Diễn biến trên cho thấy nguy cơ mùa đông năm nay có nền nhiệt cao hơn quy luật khí hậu. Tuy nhiên, không thể hiểu El Nino mạnh đồng nghĩa với việc miền Bắc sẽ không có rét. Dự báo hiện nay cho thấy các đợt rét đậm, rét hại vẫn có thể xuất hiện, nhưng thời điểm và thời gian kéo dài có nhiều khả năng khác với trung bình nhiều năm.Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, đây là đợt rét diện rộng đầu tiên của mùa đông năm 2026-2027. Ngay từ đêm 5/11 sang ngày 6/11, miền Bắc chịu ảnh hưởng của một đợt không khí lạnh yếu nên có mưa rào và dông vài nơi.
Khoảng ngày 8-9/11, không khí lạnh tăng cường mạnh hơn gây mưa, mưa rào và dông. Từ ngày 9/11, vùng núi trời chuyển rét; các nơi khác ở Bắc Bộ từ đêm 9/11 bắt đầu rét về đêm và sáng. Nhiệt độ thấp nhất ở Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ giảm xuống 16-19 độ C; vùng núi Bắc Bộ có khả năng dưới 13 độ C.
Do ảnh hưởng của không khí lạnh cường độ mạnh, từ đêm ngày 8 đến ngày 12/11, gió tại khu vực vịnh Bắc Bộ, vùng biển từ nam Quảng Trị đến Quảng Ngãi có xu hướng mạnh dần lên cấp 6, có nơi cấp 7, giật cấp 8-9. Sóng biển cao từ 2-4 m, biển động mạnh. Khu vực Bắc Biển Đông (bao gồm đặc khu Hoàng Sa) có gió đông bắc mạnh cấp 6-7, giật cấp 8-9; sóng biển cao 3-5 m, biển động mạnh.
Với miền Trung, do tác động cộng hưởng của không khí lạnh mạnh ở tầng thấp kết hợp với các nhiễu động gió đông trên cao tương tác với địa hình, từ ngày 9-12/11, khu vực từ Thanh Hóa đến thành phố Huế, thành phố Đà Nẵng và phía đông các tỉnh từ Quảng Ngãi đến Đắk Lắk có khả năng xuất hiện một đợt mưa lớn trên diện rộng.
Cao nguyên Trung Bộ từ khoảng ngày 10-14/11 có mưa rào và dông rải rác. Các khu vực khác có mưa rào và dông vài nơi, riêng Nam Bộ và tỉnh Lâm Đồng từ ngày 7-8/11 và từ khoảng ngày 11-14/11 có mưa rào rải rác về chiều tối, có nơi có dông.
Nguyên nhân năm nay ít bão
Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, đến đầu tháng 11/2026, khu vực Tây Bắc Thái Bình Dương ghi nhận 31 cơn bão, là ít thay đổi so với trung bình nhiều năm. Tuy nhiên, từ đầu năm đến nay, trên khu vực Biển Đông mới ghi nhận được 5 cơn bão, 3 áp thấp nhiệt đới (ATNĐ), trong đó có 2 cơn (1 cơn bão và 1 cơn ATNĐ) ảnh hưởng đến đất liền Việt Nam.
Lý giải về tình trạng này, cơ quan khí tượng cho biết số lượng bão/ATNĐ trong năm 2026 ít hơn hẳn so với trung bình nhiều năm, nguyên nhân chủ yếu là tác động của hiện tượng El Nino mạnh đến rất mạnh. Sự tương tác giữa biển và khí quyển làm thay đổi hoàn lưu quy mô lớn và phân bố đối lưu, khiến điều kiện thuận lợi cho sự hình thành bão trên Biển Đông suy giảm rõ rệt.
Theo thống kê của cơ quan khí tượng, trong những năm El Nino, số lượng bão và ATNĐ ảnh hưởng trực tiếp đến Việt Nam thường có xu hướng thấp hơn trung bình nhiều năm.
Cơ quan khí tượng nhận định, từ nay đến cuối năm 2026 và giai đoạn đầu năm 2027, El Nino được dự báo tiếp tục duy trì cường độ rất mạnh, với xác suất lên tới 96%, tăng hơn so với dự báo cùng thời kỳ tháng trước là 3% (trong đó xác suất El Nino đạt cường độ mạnh chỉ còn là 4%).
Do El Nino tiếp tục duy trì cường độ cao, từ nay đến hết năm 2026, số lượng bão và ATNĐ hoạt động trên Biển Đông cũng như số cơn đổ bộ vào đất liền nước ta nhiều khả năng thấp hơn trung bình nhiều năm. Theo thống kê, trung bình nhiều năm, Biển Đông ghi nhận khoảng 2,5 cơn bão và ATNĐ trong giai đoạn này, trong đó khoảng 1,1 cơn đổ bộ vào đất liền.
Tuy nhiên, cơ quan khí tượng lưu ý, dù số lượng bão và ATNĐ được dự báo thấp hơn trung bình nhiều năm, nhưng người dân vẫn cần đề phòng khả năng có bão hoặc ATNĐ trên Biển Đông và ảnh hưởng trực tiếp đến đất liền, đặc biệt là khu vực Trung Bộ và Nam Bộ (mặc dù xác suất xảy ra thấp).
Theo Tô Hội/Suckhoedoisong.vn