Theo WHO và Bộ Y tế Lào, tính đến giữa tháng 6/2026, toàn quốc ghi nhận hơn 1.400 ca mắc Sốt xuất huyết Dengue (0 ca tử vong).
Ngành y tế Lào đang tiếp tục tăng cường giám sát và đã triển khai thả muỗi mang vi khuẩn Wolbachia tại Savannakhet từ ngày 09/06/2026 để kiểm soát nguồn lây.
Bước vào mùa mưa – thời điểm muỗi vằn phát triển mạnh, người dân cần chủ động nắm rõ thông tin y khoa từ các bác sĩ chuyên khoa dưới đây để bảo vệ bản thân và gia đình.
1. Sốt xuất huyết Dengue là gì?
Sốt xuất huyết Dengue là bệnh nhiễm siêu vi cấp tính do virus Dengue gây ra. Bệnh lây truyền từ người này sang người khác thông qua vật chủ trung gian là muỗi vằn (Aedes aegypti).
Thời gian xuất hiện: Bệnh có thể xảy ra quanh năm, nhưng thường gia tăng mạnh vào mùa mưa.
Đối tượng nguy cơ: Cả người lớn và trẻ em đều có thể mắc bệnh.
2. Triệu chứng và 3 giai đoạn diễn tiến của bệnh
Bệnh thường diễn tiến qua 3 giai đoạn với các biểu hiện thay đổi theo từng thời kỳ:
Giai đoạn 1: Giai đoạn sốt (Thường từ ngày 1 đến ngày 3)
Sốt cao liên tục, đột ngột.
Đau đầu, chán ăn, buồn nôn.
Da xung huyết.
Đau cơ, đau khớp, đau nhức hai hố mắt.
Giai đoạn 2: Giai đoạn nguy hiểm (Thường từ ngày 3 đến ngày 7)
Đau bụng nhiều, liên tục (đặc biệt là vùng gan).
Vật vã, lừ đừ, li bì, đôi khi có thể lơ mơ, rối loạn tri giác.
Nôn ói nhiều, khó thở.
Xuất huyết: Chảy máu chân răng, chảy máu mũi, chảy máu miệng, nôn ra máu, tiêu phân đen hoặc máu, tiểu ra máu, xuất huyết âm đạo bất thường.
Giai đoạn 3: Giai đoạn hồi phục (Thường sau ngày 7)
Người bệnh hết sốt, cảm giác khỏe hơn, thèm ăn trở lại.
Đi tiểu nhiều.
Có thể phát ban da gây ngứa (ban hồi phục).
3. Bệnh sốt xuất huyết Dengue có nặng không?
Bệnh sốt xuất huyết Dengue diễn tiến đa dạng, có thể từ nhẹ đến nặng.
Đa số bệnh nhân có thể tự hồi phục và khỏe mạnh. Tuy nhiên, khi bệnh nhân diễn tiến đến sốt xuất huyết Dengue nặng, nếu không được theo dõi và điều trị kịp thời sẽ dẫn đến tử vong.
4. Khi bị sốt xuất huyết, bạn cần phải làm gì?
Phần lớn các trường hợp bị sốt xuất huyết có thể điều trị ngoại trú và theo dõi tại y tế cơ sở. Chủ yếu là điều trị triệu chứng
Hạ sốt đúng cách: Khi sốt 38.5°C có thể uống hạ sốt bằng Paracetamol (liều dùng và số lần theo hướng dẫn của bác sĩ) kết hợp lau mát liên tục.
Bổ sung nước và dinh dưỡng: Khuyến khích ăn uống bình thường, đặc biệt uống nhiều nước (nước lọc, oresol, nước trái cây, nước dừa…). Hạn chế các loại thực phẩm có màu nâu hoặc đỏ như xá xị, chocolate.
Theo dõi y tế: Phải tái khám và theo dõi bởi các bác sĩ.
Dấu hiệu cảnh báo cần đến bệnh viện ngay lập tức:
Đưa bệnh nhân đến ngay cơ sở y tế gần nhất nếu xuất hiện một trong những dấu hiệu sau:
Cảm giác khó chịu hơn mặc dù sốt giảm hoặc hết sốt.
Không ăn uống được, nôn ói nhiều, đau bụng nhiều hơn.
Tay chân lạnh, ẩm; mệt lả, bứt rứt.
Chảy máu mũi, miệng, xuất huyết âm đạo bất thường, nôn ra máu, tiêu phân đen hoặc máu đỏ.
Có các hành vi thay đổi như lú lẩn, kích thích, vật vã hoặc li bì.
Không đi tiểu trên 6 giờ.
5. Làm sao để phòng ngừa bệnh sốt xuất huyết?
Phương châm quan trọng nhất là bảo vệ bản thân và gia đình khỏi muỗi đốt cùng các biện pháp triệt nguồn lây:
Tránh muỗi đốt: Ngủ mùng (dù là ban ngày hay đêm), sử dụng một số biện pháp đuổi muỗi như nhang muỗi, xịt muỗi, mặc quần áo dài tay, thoa kem chống muỗi.
Diệt muỗi: Phun thuốc diệt muỗi, dọn dẹp những nơi muỗi đậu.
Diệt lăng quăng: Đậy nắp lu hồ, thùng chứa nước; dọn dẹp nơi có nước đọng; rửa lu hồ thường xuyên; nuôi cá bảy màu để diệt lăng quăng.
Dữ liệu giám sát: Bộ Y tế Lào & WHO.
Nguồn thông tin chuyên môn: BS. Hồ Quang Minh và TS.BS. Dương Bích Thủ